Inleiding
Oorzaak
Verschijnselen
Zelfzorg
Naar de verloskundige of gynaecoloog
Meer informatie

Vocht vasthouden tijdens de zwangerschap is normaal. Je kunt het vooral merken aan dikkere voeten en enkels, met name aan het einde van de dag. Veel vrouwen (50 tot 80%) houden vocht vast, vooral in de laatste drie maanden van de zwangerschap.

Vocht vasthouden in de zwangerschap heeft verschillende oorzaken:
- Zwangerschapshormonen verslappen de vaatwand.
- De hoeveelheid bloed neemt toe.
- De groter wordende baarmoeder bemoeilijkt de bloedstroom vanuit de benen terug naar het hart.

Door deze veranderingen kan bloed zich ophopen in de benen. Dit kan leiden tot spataderen en het uittreden van vocht. Het vocht verlaat daarbij de bloedbaan en hoopt zich op in de weefsels.

Het vocht dat uit de bloedbaan treedt, komt terecht in je been. Door de zwaartekracht zakt het naar beneden en hoopt het zich op in je voeten en enkels. Gedurende de dag worden je voeten en enkels steeds dikker. Als je met je vinger een putje drukt in de huid van je gezwollen voet of enkel, wordt deze plek bleker. De huid veert niet meteen terug zodat je het putje even blijft zien. Je kunt het ook voelen als je met je vingers over de plek streelt.
Warm weer en weinig beweging verergeren de klachten.

Er zijn een aantal dingen die je kunt doen om de bloedstroom vanuit je benen te verbeteren.
- Ga lekker bewegen tijdens de zwangerschap . Door te wandelen, fietsen of zwemmen activeer je de zogenaamde kuitpomp. Door het aanspannen van je kuitspieren kan het bloed beter uit je benen stromen.
- Leg je benen hoog als je zit. De invloed van de zwaartekracht wordt minder en het bloed kan beter terugstromen vanuit je benen.
- Als je ligt, ga dan op je linkerzij liggen. In deze houding is de druk die je baarmoeder uitoefent op de aderen in je been het kleinst en kan het bloed het beste terugstromen.
Als het bloed eenmaal weer goed kan terugstromen, gaat het vocht vanuit je benen weer terug in de bloedvaten en wordt uiteindelijk ook naar je hart vervoerd. Uiteindelijk zul je merken dat je wat vaker moet plassen om het extra vocht af te voeren.
Zorg er verder voor dat je voldoende drinkt (hoe tegenstrijdig dat ook klinkt) en beperk de hoeveelheid zout in je voeding (olijven, gezouten pinda’s, chips, patat).

Als je erg veel last hebt en bijvoorbeeld niet meer in je schoenen past, kun je met degene die je zwangerschap begeleidt bespreken of steunkousen een oplossing kunnen zijn.
Als je plotseling last hebt van gezwollen voeten, gezwollen handen en/of een gezwollen gezicht, neem dan contact op met degene die je zwangerschap begeleidt. Doe dat ook wanneer het vocht vasthouden gepaard gaat met erge hoofdpijn. Deze verschijnselen kunnen namelijk wijzen op pre-eclampsie .

http://nhg.artsennet.nl/kenniscentrum
Informatie van het Nederlands Huisartsen Genootschap.